Instalacja w dwóch żywiołach
Języki z wody to instalacja audiowizualna autorstwa Bogny Burskiej i Daniela Kotowskiego. W centrum projektu stoi Chór w Ruchu: trzydziestoosobowy zespół złożony z osób słyszących i Głuchych, który interpretuje pieśni wielorybów i różne kody komunikacyjne jednocześnie w języku fonicznym i języku migowym. Film rozgrywa się pod wodą i na powierzchni, tworząc narrację z dialogów, scen zbiorowych i podwodnych performansów. Zdjęcia, muzyka i choreografia splatają się w całość angażującą odbiorcę na poziomie obrazu, dźwięku i fizycznego doświadczenia przestrzeni.
Między wielorybem a językiem migowym
Inspiracją dla projektu stały się nagrania Rogera Payne'a Songs of the Humpback Whale z 1970 roku, które przyczyniły się do wprowadzenia zakazu polowań na wieloryby i uświadomiły światu istnienie bogatych, pozaludzkich kultur dźwiękowych. Burska i Kotowski pytają o granice tego, co uznajemy za komunikację i o to, co tracimy, definiując ją zbyt wąsko.
„Nasz projekt dotyczy komunikacji i języków. Bardzo ważne jest dla nas myślenie o komunikacji bez zawężania jej do tylko ludzkich form i definicji" – mówiła podczas otwarcia Bogna Burska.
W centrum wystawy są historie o utracie i odzyskiwaniu: od odradzających się kultur wielorybów po współczesne próby przywracania języków i narracji spychanych na margines. Daniel Kotowski zwraca uwagę, że ocalanie alternatywnych form komunikacji to równocześnie ochrona różnorodnych sposobów myślenia i postrzegania świata.
Most między światami
Projekt wyrasta z wcześniejszych doświadczeń – w 2025 roku w Zachęcie miał premierę spektakl Bunt Głuchych. Odnowa, gdzie zawiązała się wspólnota osób słyszących i Głuchych uczących się od siebie mimo różnic językowych. Języki z wody rozwijają ten wątek, przenosząc go dosłownie i metaforycznie pod wodę.
Organizatorką Pawilonu Polskiego jest Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki. Ekspozycję finansuje Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, a głównymi partnerami są Polska Fundacja Narodowa, Fundacja PKO Banku Polskiego i Instytut Adama Mickiewicza.
